Эл аралык байланыштар


ОШ МАМЛЕКЕТТИК ЮРИДИКАЛЫК ИНСТИТУТУНУН ИЛИМИЙ ИШТЕРИ ЖАНА            ЭЛ  АРАЛЫК БАЙЛАНЫШТАРЫ  ТУУРАЛУУ 2016-2017-ЖЫЛДЫК  ИШ БАЯНЫ.


ОШ МАМЛЕКЕТТИК ЮРИДИКАЛЫК ИНСТИТУТУНУН ИЛИМИЙ ИШТЕРИ ЖАНА 
ЭЛ АРАЛЫК БАЙЛАНЫШТАРЫ ТУУРАЛУУ 2014-2015-ЖЫЛДЫК ИШ
БАЯН

Ар бир окуу жылынын башында салттуу түрдө ОшМЮИнин илимий иштери жана эл аралык байланыштары боюнча проректордун иш пландарын бекитүүдөн башталат. Дал ошондой кадамдар менен быйылкы окуу жылы башталган. Биз өз иш аракеттерибизди 2015-ж. август айындагы Окумуштуулар Кеңешинде бекитилген «Ош мамлекеттик юридикалык институтунун илимий иштеринин жана эл аралык байланыштарынын 2015-2016-окуу жылына календардык иш планынын», «Ош мамлекеттик юридикалык институтунун 2015-2016-окуу жылы үчүн илимий иштеринин жана эл аралык байланыштарынын комплекстүү иш планынын» жана «Ош мамлекеттик юридикалык институтунун илимий изилдөө иштеринин жана эл аралык байланыштарынын 20015-2020-жылдардына стратегиялык планынын» негизинде иш алып баруудабыз. Алардын негизги маани-маңызы төмөнкүлөрдү камтыйт:
• Ош мамлекеттик юридикалык институтунун календардык, комплекстүү жана стратегиялык пландарын «Кыргыз Республикасынын 2012-2020-жылдарына чейинки билим берүүнү өнүктүрүү Стратегиясынын», Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн илимий иштерге тийиштүү токтомдорунун алкагында жана Кыргыз Республикасынын Жогорку Аттестациялык Комиссиясынын жаңы талаптарына шайке шишке ашыруу;
• мамлекетиик деңгээлдеги тарыхый, саясий мааниге ээ олуттуу окуяларга байланышкан Кыргыз Республикасынын Президентинин расмий жарлыктарын, Жогорку Кеңештин жана Өкмөттүн тиешелүү токтомдорун ишке ашыруунун илимий-практикалык жагын биздин института толук камсыз кылуу;
• Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн жана ага караштуу Кыргыз Реcпубликасынын Жогорку аттестациялык комиссиясынын илимий жаатагы баардык иш араккеттерин, өзгөргөн жаңы талаптарын илимий иштерди жөнгө салуучу ченемдик укуктук актыларды өз убагында факультеттердин, кафедралдардын жамаатына жана илимий изилдөөчүлөрдүн назарына жеткирүү, алардын маани маңызын кенен түшүндүрүү;
• ОшМЮИнин аброюн көтөрүү максатында баардык Эл аралык, чөлкөмдүк жана ЖОЖдор аралык илимий-практикалык конфе-ренцияларга активдүү катышуу жана ОшМЮИнин алдында жогоруда көрсөтүлгөн конференцияларды уюштуруп, ишке ашыруу;
• ОшМЮИ профессордук-окутуучулар жамаатынын сапаттык курамын жакшыртуу максатында институттун ал-дындагы магистратуранын, аспирантуранын жаан докторантуранын ишин иштиктүү жандандыру;
• ОшМЮИнин Эл аралык байланыштар бөлүмүнүн иш аракетин натыйжалуу аракеттер менен бекемдөө, аны күчтүү дарамети бар, эл аралык карым-катнаштарды, ар түрдүү илимий практикалык проектилерди, программалар-ды мыкты түшүнгөн жана аларды, башка ар түрдүү чакан инвестицияларды тартууга кудурети жеткен адистер менен толуктап, иштиктүү жана натыйжалуу аракеттерди кылуу мезгил талабы
• ОшМЮИнин окутуучуларынын илимий изилдөө иштерине тиешелүү шарттарды түзүү (чыгармачылык дем алуу, компьютердик-техникалык жардам, илимий командировка, диссертацияларды талкууну уюштуруу ж.б.);
• чет өлкөлөрдөгү юридикалык билим берүүчү окуу жайлар, илимий изилдөөчү уюмдар менен өз ара кызматташ-тыкты, эки тараптуу мамилерди түзүү, анын алкагында студенттерди, магистранттарды жана аспиранттарды (3,6 айлык, 1 жылдык мөөнөткө окутууга) жана окутуучуларды тажрыйба алмаштыруу максатында стажировкалардан, квалификациясын жогорулатуу курстарынан окутуу, илимий иш сапарларын уюштуруу;
• ОшМЮИнун базасына чет өлкөлүк ар түрдүү илимий-практикалык проекттерди, гранттарды жана чакан инвес-тицияларды тартуу;
• окутуучулардын кандидаттык,докторлук диссертацияларынын үстүнөн иштөөсүн, алардын талкууланышын уюштуруу, жаш окутуучуларды жана изденүүчүлөрдү иш жүзүндөгү илимий изилдөө иштерине кеңири тартуу;
• кафедралардын аспиранттар, изденүүчүлөрүнүн жана ОшМЮИнин магистранттар курамын тактоо, алардын илимий иштеринин аткарылышын иштиктүү көзөмөлдөө;
• кафедралардын базасында көйгөйлүү маселелер боюнча илимий окууларды, жумалыктарды, декадаларды жана илимий-практикалык конференцияларды, семинарларды туруктуу уюштуруу;
• институттун окутуучулары тарабынан даярдалган илимий макалаларды, эмгектекрди басмадан чыгарууга ар тараптуу көмөк кылуу;
• ОшМЮИнин студенттерин ар тараптуу, ар түрдүү эл аралык илимий-практикалык семинарларга, проекттерге, гранттарга жана студенттик изилдөө иштерине тартууга өбөлгө түзүү;
• Олуттуу тарыхый-саясий даталарга, орчундуу укуктук проблемаларга, мамлекеттүүлүктү бекемдөөгө бай-ланыштуу чөлкөмдүк, республикалык жана эл аралык конференцияларды өткөрүү.

2014Ж. СЕНТЯБРЫНАН 2015-Ж. ДЕКАБРЫНА ЧЕЙИН ЖАРЫК КӨРГӨН ИЛИМИЙ
МАКАЛАЛАРДЫН САНДЫК КӨРСӨТКҮЧТӨР


Ош мамлекеттик юридикалык институтунун эл аралык байланыштары


Булардын ичинен биздин институт расмий түрдө түздөн-түз окуу-усулдук, илимий иштер боюнча ар тарапатуу келишим түзгөн окуу жайлар, илимий борборлорго төмөнкүлөр кошулат: Казах эмгек жана социалдык катнаштар академиясы (КазАТиСО), Сибирь федералдык университетинин Юридикалык институту (СФУ), РИА Чыгыш кол жазмалар институту (Санкт-Петербург), Урал мамлекеттик юридикалык университети (Екатеринбург), Калинга индустриалдык-технологиялык институт юридикалык институт (Индия).
Дал ошол эки жактуу келишимдердин негизинде биздин студенттер ар түрдүү иш чараларга ошол жактарга барып катышып келди. Мисалы, биздин 5 студент: А. Расаходжаев (1СПр-11), Н. Тураходжаев (ФППР-11), К. Амирбеков (1СПр-11), А.Мамыров (1СПр-13), Н.Абатов (1СПр-13), Алматыда КЭСКА өткөн «Социально-экономическое развитие общество будущего: тенденции, точки роста и эффективные решения» - аттуу эл аралык студенттик конференцияга профессордун. м.а. С.Ж. Тайлакова жана доценттер А.Т. Акматованын жетекчилиги менен даярдалып, катышып алдыңкы орундарга, дипломдорго ээ болуп кайтышты. Дагы 4 студентибиз: А. Мамыров (1СПр-13), Б. Туратбеков (1СПр-13), Н. Бегалиева (1СПр-14), А. Алымкулов (1ФППр-11) приняли участие на 13-й Всероссийской научной конференции молодых ученых и студентов «Эволюция российского права» под руководством С.Ж. Тайлаковой. Тергөө криминалистика факультетинин 3 студенти М. Омурзаков Н. Кубатов, Т. Мырзакулов профессор Б. Абытовдун жеткечилигинде СФУ Юридикалык институтунун алкагында Красноярск шаарында өткөн Эл аралык Жайкы юридикалык мектепке (Россия, Германия жана Кыргызстан окуу жайлары) катышып, жакшы таасир, уюштуруучулар тарабынан алкыш жана атайын Сертификаттарды алып келишти.
2015-ж. 27-ноябрда республикалык «Юридикалык клиникалардын юридикалык билимди жогорулатуудагы орду жана ролу» - аттуу эсселер конкурсунда республиканын Юридикалык клиникаларынын ичинен 1-орунду ААФ 2-курсунун студенткасы А. Кыпчакова утуп алып, диплом жана планшет менен сыйланган. Ошол эле конкурстун 3-орунун СПФ 3-курсунун студенти М. Бегалиев ээлеп, дилом жана юридикалык адабияттар менен сыйланган (жетекчиси Д. Садиева).
ОшМЮИнин Д. Садиева жеткетеген «Юридикалык клиниканын» демилгеси менен Ош шаарынын прокуратурасынын атайын прокурору М. Зундуев жана ЮСАИД координатору Корри Джонсон менен биздин студенттер үчүн атайын 2 лекция уюштурулган.

2014-15-жж. ОКУМУШТУУЛУК ДАРАЖАЛАРДЫ ЫЙГАРУУ, ИЛИМИЙ-ИЗИЛДӨӨ ИШТЕРДИ ТАЛКУУЛОО АБАЛЫ ТУУРАЛУУ.

Өзүңүздөргө маалым болгондой Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн алдындагы Жогорку аттестациялык комиссиясынын тиешелүү талаптарына жооп бербегендиги, өз убагында керектүү документтерди тапшырып, атайын чечимди чыгартпаганы үчүн биздин институттун окумуштуулук даражаларга сунуштоо, илимий эмгектерди талкуулоо жана сунуштоо, аспирантура өз ишин токтотуп койгон, кандидаттык минимдумарды кабыл алуу акысы болгон эмес, ошондуктан бир катар окутуучулардын документтери кайтарылган.
Өткөн мезгилде биз ОшМЮИ баардык шарттар - мамлекеттик аттестациялык комиссиянын лицензиясын, сапаттуу ОПК, тиешелүү илимий изилдөө база, илимий лабораториялар, бизде КР(С)У менен биргеликтеги 3 шифр менен кандидаттык, доктордук илимий даража алуу үчүн Атайын Кеңеш түзүлгөндүгүн, магистратура түзүлгөнүн, аспирантура жанданганын, жыл сайын ЖАК талабына ылайык 20 кем эмес рецензияланган журналдарга биздин ОПК илимий макалалары жарык көрөөрүн эске алуу менен КР ЖАК төрагасы А. Мавляновго бир нече жолу төмөнкү маселелер:
1. доценттик, профессордук наамга сунуштоо укугун алууга;
2. кандидаттык минимумдарды кабыл алууга укук берилген жогорку окуу жайлардын катарына кошууга;
3. Юридикалык жана коомдук илимдер боюнча ЖАК сунуштаган жетектөөчү жана оппонент болуучу уюмдардын катарына киригизүүгө;
4. ОшМЮИнин алдында аспирантураны кайра жандандырууга уруксат берүүгө;
5. «Ош мамлекеттик юридикалык институтунун Жарчысы» журналын ЖАК тарабынан уруксат берилип рецензияланган журналдардын катарына кошуу чечимин чыгарып берүүсүн – өтүнүп атайын кайрылганбыз.
Кечээ күнү ректорубуз ошол биздин өтүнүчтөр кабыл алыныптыр деген жакшы кабар айтты. Буйурса бул дагы ОшМЮИнин илимий иштерин колдоо жаатындагы жакшы жөрөлгөлөрдүн, жетишкендиктердин бири катары бааласак болот.

ЖЫЛДЫК БАЯНДАМА КЕЗИНДЕГИ ИЛИМИЙ ИШТЕР ЖААТЫНДАГЫ КЭЭ БИР МҮЧҮЛҮШТҮКТӨР:
• Тилекке фундаменталдык кафедралары илимий ишке же дээрлик көңүл бурбай, же өтө солгун мамиле кылып келишүүдө, дагы да болсо бир катар кафедралар, айрыкча «юриспруденция» жаатынын фундаменталдык кафедралары.
• Көптөгөн окутуучуларыбыз илимий иштерине такыр көңүл бурбай келишүүдө. Өзүңүздөр баамдагандай жыл бою ОшМЮИнин ОПК 53 адамы бир дагы илимий макала жазган эмес жана бир дагы, башканы коюп биздин эле конференцияларга катышкан эмес. Мындай абалдар кийинки аттестацияларда, штаттык кыскартууларда эске алынуусу милдет.
• Чын-чынында бир катар кафедраларда илимий иштер формалдуу болуп, тийиштүү деңгээлде жүргүзүлбөй жатат. Көптөгөн окутуучулар өз кафедраларынын илимий темаларын, негизги багыттарын билбейт. Мындай абал бизге кафедралар тарабынан берилген илимий темалар кафедрада кенен талкууланып, ал багытта тийиштүү иштер жүрбөй жаткандыгынан кабар берет.
• Студенттерди илимий иштерге тартуу дээрлик жокко эсе. Быйылкы жылы бир аз жанданды, бирок алар жетишсиз.
• Биздин институттун ОПК сырт жактардагы жана эл аралык илимий-практикалык конференцияларга өтө аз катышып жатат. Чынында саналуу гана 2-3 адам институттун туусун сырт жакта көтөрүп жүрөт, калгандары ал тууралуу кам санабайт. Демек бул багытта да ишти жандандыруу абзел.
• Институттка илимий гранттарды, долбоорлорду тартуу дээрлик жок. Бул багытка баарыбыз жапа тырмак киришибиз милдет.

БИЗДИН СУНУШТАР:
Баардык кафедралар, ОПК жапа тырмак киришип, ОшМЮИнин илимий дараметин мындан да жогорулатууга киришүүбүз милдет. Ал үчүн биз төмөнкүлөрдү сунуш кылабыз:
- ар бир кафедра, ар бир деканат жана окутуучу өз илимий иштерине тиешелүү деңгээлде көңүл буруп, аны активдештирүүсү керек;
- кафедралар илимий иштерге формалдуу эмес, МУТТ, КМУ кафедралары сыяктуу натыйжалуу, иш алып баруулары зарыл;
- ОшМЮИнин ОПК эл аралык илимий практикалык конференцияларга катышуусун жандандыруу милдет. Алар, РИНЦке кирген журналдарга чыккан макалалар ар бир окутуучунун илимий дараметинин баллдарын көбөйтүүгө өбөлгө түзөт. Азыр КР ЖАК илимий иштерге талаптары өзгөрүп калды. Мисалы, жаңы тиркеменин талабын көрүңүздөр;
- жаңыдан ачылган «магистратура», «аспирантуранын» ишин жандандырып, алардын илимий иштерине баарыбыз көмөк кылуубуз абзел;
- кайрадан жандандырылган «Соттук-экспертизалар боюнча илимий-изилдөө лабораториясынын», жаңыдан түзүлгөн «ОшМЮИнин юриспруденция боюнча илимий-изилдөө лабораториясынын», «ОшМЮИнин гуманитардык илимдер боюнча илимий-изилдөө лабораториясынын» иштерин талапка ылайык жандандыруу;
- ОшМЮИнин алдындагы параллелдүү түрдө иштеген калкка акысыз юридикалык жардам көрсөтүүчү 2 «Юридикалык клиниканы» (жетекчилери Истамкулов – ОшМЮИнин структуралык бөлүмү, Д. Садиева – ЮСАИД и америкалык юристтер ассоциациясы менен биргелешкен долбоору боюнча) бириктирип, сырттан келген гранттрадын эсебиндеги күчтүү бир эле татыктуу клиника ачсак туура болчудай.
- студенттердин илимий иштерин, илимий-практикалык талкууларын, дискуссияларын жана дебаттарын жандандыруу, андай иштерди чөлкөмдүк, республикалык жана эл аралык деңгээлге алып чыгууга өбөлгөлөрдү түзүү;
- ар тараптуу, айрыкча юриспруденция жаатындагы илимий практикалык гранттарга, долбоорлорго катышуу жана аларды тартуу ар бирибиздин милдетибиз болуусу зарыл. Биз бул багытта дээрлик иш алып бара албай жатабыз;
- ар бир деканатта, ошол факультеттерге караган кафедралардын жана факультеттин жалпы илимий иштерин көзөмөлгө алуу максатында декандардын илимий иштер боюнча орун басарларын кайрадан калыптандыруу керек.
- ОшМЮИнин илимий дараметин дагы жогорулатуу максатында студенттер, магистранттар, аспиранттар курамында болгон «Жаш окумуштуулар кеңешин» же «Жаш окумуштуулар ордосун» түзүү максатка ылайык.
- ОшМЮИнин юридикалык клиникаларынын негизинде биздин институттун базасында «Юристердин эл аралык жайкы мектебин уюштуруу» сунуш кылынат.

       Акыркы жылдары ОшМЮИнин эл аралык, илимий-практикалык байланыштары  кеңейүүдө.

Биздин байланыштар Россия Федерациясынан -  ММУ, Сибирь федералдык университетинин Юридика­лык ин­с­­­­ти­­туту (СФУ), РИА Чыгыш кол жазмалар институту (Санкт-Петербург), Урал мамлекеттик юри­дикалык уни­вер­ситети (Екатеринбург), Новосибирск юридикалык институту, Алтай мамлекеттик  уни­вер­ситети, Башкирия мамлекеттик  уни­вер­ситетин камтыйт, Россия табигый илимдер академиясы.

     Республика Казахстандын - Казах эмгек жана социалдык катнаштар академиясы (КазАТиСО), Л. Гу­милев атындагы Евразия  уни­вер­ситети,  КазМПУ, «Алаш» ИИБ, Шаакарим атындагы Семипалатинск универ­ситети. Турк­ме­­нистандын –«Ми­рас» эл ара­лык улут­тук бор­бору, Индиянын - Калинга индустриалдык-технологиялык инс­ти­тут юриди­ка­лык институт.

    2016-2017-окуу жылында бир катар ОшМЮИнин окутуучулары эл аралык илимий конгресстерге, илимий-практикалык конференцияларга катышып келишти.

 Мисалы,  БРИКС (Бразилия, Россия, Индия, Китай, Сло­ва­кия) уюмунун алкагында ъткън  “Х Евра­зий­ский конгрессе: экономики, право и безопасности” (2016-ж.) конгресске катышып келишти.